Главная страница
Контакты

    Басты бет


Бағдарламасы (Syllabus) Дәрістердің қысқаша мазмұны Зертханалық жұмыстарды орындауға әдістемелік нұсқаулар

жүктеу 1.64 Mb.



жүктеу 1.64 Mb.
бет2/9
Дата20.03.2017
өлшемі1.64 Mb.

Бағдарламасы (Syllabus) Дәрістердің қысқаша мазмұны Зертханалық жұмыстарды орындауға әдістемелік нұсқаулар


1   2   3   4   5   6   7   8   9

Тақырыбы: Есептеуіш желілердің классификациялары

Аймақтық классификациясы
Жергілікті желі, Local Area Network (LAN). Ережеге сай бір

немесе бірнеше ғимараттарда жинақы орналасқан кəсіпорынның

компьютерлерін біріктіреді. Жергілікті желінің көлемі аздаған

километрден аспайды. Салыстырмалы түрде коммуникациялық

құрылғылардың арзандығы жəне мəліметтер алмасу мен қарапайым

алгоритімдерді қолдануда компьютерлер арасының аздаған

арақашықтығын, жаңа жоғары сапалы байланыс сымдарының

пайдалануын, экономикалық жағынан ақтайды.

Экономика (гр. Οικονομία - үй шаруашылығын жүргізу өнері) - материалдық игіліктерді өндіру, айырбастау, бөлу және тұтыну үрдісі кезінде адамдар арасында пайда болатын өндірістік қатынастар.
Қазіргі жергілікті

желілердің өткізгіштік мүмкіндігі 1000 Мбит/с-қа дейін жетеді.

Желілік ресурстарды қарауға кететін уақыт жұмыс станцияларының

жергілікті ресурстарын қарауға кететін уақытпен пара-пар.

Ресурстар (французша ressourse - құрал-жабдық, мүмкіндік), босалқы қорлар - табыс, ақшалай және басқа қаражат, құндылықтар мен олардың көздері.
Мəлімет

алмасудың жоғары сапалылығы желіні қолданушылардың


ақпараттарды тұтынуына кең көлемде қызмет көрсетеді, яғни жеке

компьютерде іске асыру қымбатқа түсетін: файлдық қызмет, баспа,

факс, электрондық почтаға, сканер, мəліметтер қоры жəне басқа да

қызметтерге мүмкіндік береді. Байланыс арналары желінің

компьютерлерімен бір уақытта қолданысқа түсе алады. Бұл жағдайда

компьютерлік мəліметтер алмасуда байланыс сымдарына түсетін

жүктеменің теңсіздігін түзететін мəліметтер алмасудың қазіргі

əдістері қолданылуы мүмкін. (пакеттерді коммутациялау туралы алда

айтамыз). Қосылатын компьютерлердің санына жəне сымның

ұзындығына, олардың қолданатын технологиясына қатаң шектеу

қойылатындықтан жергілікті желілердің аймақтануы нашар.



Бүкілəлемдік желілер Wіde Area Network (WAN). Бір-бірінен

əжептеуір қашықтықта орналасқан компьютерлерді біріктіреді.

Жалпы жағдайда мұндай компьютер жер шарының кез-келген

нүктесінде болуы мүмкін. Бұл жағдайда байланыс сымын əр

компьютерге жалғау экономикалық жағынан мүмкін емес. WAN

желілерді ұйымдастыруда бұрыннан бар байланыс сымдары яғни

телефон сымдары қолданылады. Бұл сымдар компютерлік мəлімет

алмасуда жақсы қолданыс тапты деуге болады. Қымбат

аппаратураны жəне арнайы күрделі алгоритмдер мен мəлімет алмасу

процедураларын қажет ететін мұндай байланыс сымдарының сапасы

əрине мардымсыз.

Жалғау- сөз бен сөзді байланыстыратын, сөз аралығындағы қатынастардың көрсеткіші болып табылатын, сөзге грамматикалық мағына үстейтін қосымшалар. Жалғаудың төрт түрі бар: көптік, тәуелдік, септік, жіктік (к.).
Алгоритм, алгорифм (ағылшынша: algorіthm, algorіsmus - Әл-Хорезмидің атынан шыққан) - бастапқы берілген мәліметтермен бір мәнде анықталатын нәтиже алу үшін қай амалды (жұмысты) қандай ретпен орындау қажеттігін белгілейтін есептерді (мәселелерді) шешу (математикалық есеп-қисаптар орындау, техникалық объектілерді жобалау, ғылыми-зерттеу жұмысын жүргізу т.б.)
Мəлімет алмасу жылдамдығы LAN желілерге

қарағанда анағұрлым төмен, көрсететін қызмет саны аз, байланыс

арналарын қолдануға дəрменсіз, байланыс уақытында жеке-дара

компьютерлерге қолданылатын байланыс сымы. Бүкілəлемдік

желілердің көлемділігі жақсы. Қосымша компьютерлердің қосылуы

іс жүзінде тұтас желіге еш əсер етпейді.


4 Дәріс

Тақырыбы: Қазіргі кездегі бүкілəлемдік жəне жергілікті есептеуіш желілердің ерекшеліктері
Жергілікті желілердің, бүкілəлемдік желілерден негізгі

айырмашылығы сапалы байланыс сымдарының қолданылуында.

Қалған барлық айырмашылықтар жұмыс істеу барысында

туындайды. Бұған мысал ретінде дəстүрлі байланыс сымдарының

бағасына жетіп қалған талшықты-оптикалық (оптоволоконный)

сымның қолданылуын айтуға болады. Соның арқасында мəліметтер

алмасу жылдамдығы айтарлықтай өсіп, жергілікті желіде

атқарылатын істер енді бүкілəлемдік желіде де кеңінен қолданыла

бастады. Енді бір айта кететін нəрсе мұнда технологиялардың

керісінше енгізілуі де байқалады. Мысалы бүкілəлемдік желілердің

транспорттық технологиясы жергілікті желіде де қолданылады,

бөлінетін байланыс сымдарымен қатар жергілікті желі

стандарттары жекелеген байланыс сымдарының жұмыстарын да

қолдайды, бүкілəлемдік ашық желілерге арналған ақпараттарды

рұқсатсыз ашудан қорғау əдісі жергілікті желілерде де кең

қолданыс тапқан.

Қорғау (Защита; protection, security, lock out) - есептеу жүйелерін тұтастай не жекелеген бөліктерін қолдануды немесе оларға қатынас құруды шектеу құралы; программаларға немесе мәліметтерге рұқсатсыз қатынас құрудың заңдылық, ұйымдастыру және техникалық, сондай-ақ программалық сақтық шаралары.
Əрине аталған қажеттіліктердің барлығы ертеректе

бой түзеген жергілікті желілердің бүкілəлемдік желілерде

қолданылуы арқылы бірігуінен туындап отыр. Жергілікті желіні,

пайдалануға іс жүзінде бүкілəлемдік желіні қолданушылардың кез-

келгенінің мүмкіндігі бар. Бүкілəлемдік желілердің жергілікті

желілер əлеміне өтуі соңғы кездері жан-жақты дамуда, сол себепті

букүлəлемдік желілердің жұмысын іске асыру мақсатында

жергілікті желілерге қойылатын талаптарды білдіретін Іntranet-

технологиясы түсінігі пайда болды.

Мақсат - белгілі бір межеге қол жеткізуге бағытталған әрекеттің ой-санадағы көрінісі. Мақсат ойлау нәтижесінде болашақты алдын ала болжау арқылы туатын мұрат, ішкі қозғаушы күшті білдіреді. Мақсатқа жету үшін әр түрлі іс-әрекеттер мен қимылдар жасалады.
Жергілікті желілердің көлемі тек

аймақтық себептермен анықталатын болды.
Желінің көлеміне қарай классификациялануы.
Жұмыс топтарының жергілікті желілері (Локальные сети рабочих

групп) бір операциялық жүйенің басқаруымен жұмыс істейтін аздаған

компьютерлерді біріктіреді. Желіде желілік қызметтерді атқаратын

(мысалы файлдық сервер, баспа сервері, факс сервері) бір компьютер

белгіленеді.



Бөлімдердің жергілікті желілері. (Локальные сети отделов) жеке бір

бөлімнің компьютерлерін біріктіре алады. Компьютер сандары

жұмыс топтарына қарағанда бірнеше есе көп болуы мүмкін. Желілік

қызметтер жеке белгіленген компьютерлік серверлерге бөліне алады.

Жергілікті желілердің екеуі де базалық технологияның біреуін

пайдаланады. Бұл желілерді классикалық жергілікті желілер деп

атауға болады. Көлемі жағынан олар бір екі ғимаратты яғни аздаған

аумақты алады.



Кампустер желісі бірнеше майда желілерді бір үлкен желіге

біріктіруді көздейді. Мұндай желілер үлкен аймақты алып жатады.

Желілерді біріктіруде аппараттық жəне программалық

қамсыздандыру, əртүрлі технологияларды интеграциялау

мəселелерін шешу керек. Желінің едəуір бөлігі жұмыс топтары мен

бөлімдер желілерінің айналасында жергіліктендіріліген. Кампустер

желісі жекелеген желілердің байланысын, қымбатқа түсетін жалпы

желілік ресурстарға мүмкіндікті қамтамасыз ету мəселелерін шешеді.

Біріктіру барысында бүкілəлемдік байланыстар қолданылмайды.

5 Дәріс



Тақырыбы: OSІ Эталондық моделі
Екі түрлі құрылғының бірегей жұмыс істеуі үшін əр құрылғының

жұмысын қанағаттандыратын келісім керек. Келісім ережеге сай

стандарт түрінде жазылады.

Ереже - дәстүрлі халық құқығының қайнар көзі, нормативтік-құқықтық қағидалар. Ежелгі дәуірде және орта ғасырларда жөн-жосық, ата-баба жолы деп аталған. Ережелер сырт пішімі жағынан мақал-мәтелге, қанатты сөзге ұқсас болғанымен, нақтылығымен, дәйектілігімен ерекшеленеді.
Бір-бірімен тығыз байланысты

тапсырмалар мен мəселелерді шешуді қажет ететін желідегі

құрылғылардың байланысы күрделі процесс болып табылады. Əдетте

күрделі мəселелерді жеке дара бөліп қарау керек. Əрбір бөліктегі

мəселені шешу қарапайым болып саналады. Барлық бөліктегі

мəселелерді шешу қойылған тұтас мəселені шешуге мүмкіндік

береді. Қарастырылған төмендегі модель операциялық жүйелер

үрдісі бойынша жасалған.

50 жылдары стандарттаудың халықаралық ұйымы ІSO

стандарттаудың басқа да ұйымдарының қолдауымен ашық

жүйелердің байланыс моделі OSІ моделін жасады. (Open System

Іnterconnectіon, OSІ). Компьютерлер арасындағы мəлімет алмасуда

OSІ моделі негізгі модельдердің біріне айналды. OSІ моделі

операциялық жүйе іске асыратын жүйелік утилиттердің, аппараттық

құралдардың жүйелік байланыс құралдарын сипаттайды. Модель

соңғы қолданушының байланысын сипаттамайды. OSІ моделі

байланыс құралдарын жеті деңгейге бөледі.

ДЕҢГЕЙ (Уровень; layer, level) - абстракциялы дерексіздік дәреже; иерархиялық құрылым қабаты; осы желімен орындалатын белгілі бір мәселелер кешенін сипаттайтын есептеуіш желі қүрылымының логикалық қабаты,

• қолданбалық деңгей;

танымдық деңгей;

Танымдық - (таным әрекеті, танырлық, танылатын, танып білерлік) танылатын үрдіс; танымдық қызығушылық - ғылым жаңалықтарын; қоғамда болып жатқан өзгерістерді танып білуге деген қызығушылық. Танымдық есеп - жаңа білім іздеуге, оқудағы байланыс, дәлелдерді белсенді пайдалануға түрткі болатын оқу тапсырмасы.

• сеанстық деңгей;

• транспорттық деңгей;

• желілік деңгей;

• арналық деңгей;

• физикалық деңгей.

Əр деңгей салыстырмалы түрде тəуелсіз. Əрбір деңгей моделі басқа

деңгей моделдеріне еш өзгертілместен оңай ауыстырылады. Əрбір

деңгей желі құрылғыларының нақты анықталған байланыс

функцияларын сипаттайды. Барлық деңгейлер қандай-да бір деңгейде

қорытылған сұранысты өзінен кейінгі деңгейге беретін иерархиялық

жүйені құрайды. Өңделген сұраныс нəтижесі жоғарғы деңгейге

беріледі.

Сұраныс - нарықтық экономиканың аса маңызды санаттарының бірі, нарықта ұсынылған игіліктерге (тауарларға, көрсетілетін қызметтерге) төлем кабілеті бар қажеттіліктерді көрсетеді, яғни тұтынушы белгілі бір бағамен және белгілі бір уақыт кезеңінде сатып алуға келісетін тауарлар мен көрсетілетін қызметтердің көлемі, мөлшері.
Қолданбалық деңгей басқа компьютерге берілетін,

компьютерде хабар түрінде жұмыс істейтін сұранысты қабылдайды.

Физикалық деңгей дайындалған мəліметтеді физикалық сымдарға

жіберумен айналысады. Екі деңгей арасындағы байланысты сипаттау

үшін интерфейс деп аталатын келісім немесе ереже орнатылады.

“Санат” - баспа. 1990 ж. қыркүйек айында қазіргі әл-Фараби атынд. Қазақ ұлттық ун-тінің жанындағы баспа кабинетінің негізінде “Қазақ университеті” деген атпен құрылды. 1993 жылдан “ Санат” баспасы деп аталады.

Интерфейс бір деңгейден көрші деңгейге көрсетілетін қызметтер

жиынын анықтайды. Мəлімет алмасу поцесіне екі компьютер

қатысады. Компьютерлердің байланыс процесі бірдей деңгейлердің

байланыс процесі түрінде көрсетілуі мүмкін. Бірдей деңгейлер

арасындағы мəлімет форматын анықтайтын ереже протокол деп

аталады. OSІ моделінде протоколдар екі типке бөлінеді. Сымдарды

бір-бірімен жалғауды орнату протоколы мəліметтер алмасу алдында

компьютерлер арасында анықталған параметрлер байланысының

орнатылуын қажет етеді.

Мұнай мен газ қорларын көлемдік есептеу параметрлері. Мұнай кенорнының қорын есептеу параметрлері: Ғ - мұнайлы алаптың ауданы, M2; һ - қойнауқаттың тиімді қалыңдығы, м; j - тиімді кеуектілік; m - мұнаймен қанығу; b - қайтарым коэффиценті; a - мұнайдың меншікті салмағы; һ - қойнауқаттық мұнайдың есептеу коэффиценті.
Дейтаграммалық протокол арқылы

мəліметтер желіге жалғауды алдын ала орнатпай-ақ жіберіледі. Əрбір

деңгей өз деңгейіндегі протокол мен көрші деңгейдегі

интерфейстерді өңдейді. Желі байланысын ұйымдастыру үшін

жеткілікті протоколдар жиыны коммуникациялық протоколдар

ағыны деп аталады. Деңгейлер арасында алмасатын ақпараттар блогы

стандартты форматта болады: яғни тақырыбы, қызметші ақпарат,

мəліметтер, аяқтаушы ақпарат.

Блок тақырыбы (Заголовок блока; block header) - блоктың басында орналасып, ол жайлы мәліметтер беретін және операциялық жүйеде қолданылатын арнайы жазба. Мысалы, блок тақырыбында оған кіретін логикалық жазбалар саны көрсетілуі мүмкін.
Ақпараттар блогын беруде əрбір

деңгей төменгі деңгейлерді өзінің тақырыптарымен қамтамасыз

етеді. Жоғары жатқан деңгей тақырыптарын төменгі жатқан

деңгейлер ақпараттар блогы ретінде қабылдайды. Əрбір деңгейде

ақпарат белгіленген функцияға сəйкес өңделеді, яғни мəліметтер

шифрланады. Төмендегі деңгейден ақпараттар блогы алынған соң

ағымдағы деңгейдің тақырыптары мен басқа да қызметші ақпараттар

кетіріледі. Мəліметтер өңделеді, демек мəліметтер қайта

шифрланады. (дешифруются). Бұл уақытта тақырыптар жоғарғы

деңгейге түскен мəліметтерде де болады.



Физикалық деңгей. Физикалық деңгейде мəліметтер берілетін,

физикалық байланыс арнасы, əрбір байланыс орнатылған разъем

типтеріндегі электрлік сигналдар сипаттамасы анықталады.

Физикалық деңгей физикалық арналар бойынша берілетін ақпараттар

битінің алмасуын сипаттайды. Компьютерде физикалық деңгей

функциясы желілік адаптер арқылы орындалады.



Арналық деңгей. Арналық деңгей екі тапсырманы іске асырады.

Бірінші мəселе – мəлімет жіберілетін ортаның мүмкіндігін анықтау

болып табылады. Бұл мəселе дəл бір уақытта байланыс арнасы бір

компьютермен жұмыс істеген жағдайда, желідегі мəліметтердің

бөліну ортасын шешеді. Екінші мəселе – қарастыру механизмдері

мен қателерді түзеуді анықтайды. Мəліметтер алмасу кадрлар деп

аталатын арнайы бір бөліктермен іске асырылады.

Əр кадрға кадрды белгілеу үшін басына жəне соңына белгілі бір рет

бойынша бит, жіберуші-компьютер адресі, қабылдаушы-компютер

адресі қосылады.

Белгілеу (Наметка) - келесі өндеулерді оңайлататын, үзындығы бойынша болімдерге болетін дайындама бетіне таңбалы ойықтар қалдыратын комекші операция; тесігі бар согылмаларды алу үшін қолданатын операция; бет пішіннің, өзара орналасудың және басқа да ауытқулардың шақтамаларын график түріндегі сызбаларда корсету; механикалық өндеу операцияларының алдында жасалатын технологиялық операция қүрамына кіреді. Дайындаманың бетіне тетіктің қарамын, тесіктердің бетін не өңделуге тиісті орындарды белгілейтін нүктелер, сызықтар, сызықіздер салу.Белгілеу механикалық өндеу сапасын арттыру үшін жасалады; бүйымдардың параметрлерін сызбаларда белгілеу.
Адрес (франц. adresse - бағыттау) - 1) [[Есептеу техникасы|Есептеу техникасында]] - мәліметтер орналастырылатын жад өрісінің (ұяшықтар немесе есте сақтау құрылғысының аймағы) символдық белгісі; адрес деп ЭЕМ командасының адрестік бөлігін де атайды; компьютер желілерінде - бір жерден екінші жерге берілетін мәліметтерді жіберуші мен алушының тұрған орындары.
Сонымен қатар кадрларды жіберуде қатесіздігін

тексеруді қажет ететін, есептеуіш қадағалаушы сумма қосылады.

Табылған қатені тек кадрды қайта жіберу кезінде түзету мүмкін

болады.

Компьютерлерде арналық деңгей протоколдары желілік

адаптерлермен жəне олардың драйверлерімен іске асырылады.

Жергілікті желілерде қолданылатын арналық деңгей протоколдары

белгілі бір топология бойынша желілерге арналып шығарылады.

Топология – бұл төбелері желі компьютерлері немесе

коммуникациялық құрылғылар болатын, ал олардың арасындағы

физикалық байланыс қабырғалары болатын құрылымдық графа.

Құрылым (лат. structura - түзіліс, орналасу, тәртіп) - объектінің тұтастығын, тепе-теңдігі мен негізгі қасиеттерінің сақталуын қамтамасыз ететін байланыстар мен қатынастар жиынтығы. Құрылым жүйе және элемент ұғымдарымен тығыз байланысты.

Компьютерлер желі тораптары деп аталады.

Арналық деңгей протоколдары мынадай топологиялармен: “сақина”,

“жұлдызша”, “жалпы шина” жəне аталған топологиялар негізінде

арнайы

коммуникациялық

құрылғылармен

(көпірлер,



коммуникаторлар) жұмыс істей алады.

Арналық деңгей протоколдарын, бүкілəлемдік желіде жеке байланыс

сымдарымен жалғанған екі компьютер арасында мəлімет алмасуда

қолдану мүмкіндігі шектеулі. Əртүрлі желідегі соңғы тораптар

арасында мəлімет алмасуды, келесі желілік деңгей мүмкіндіктері іске

асырады.


Желілік деңгейде, бірегей транспорттық жүйе құру үшін соңғы

тораптар арасындағы мəліметтер алмасудың əртүрлі принциптерін,

əртүрлі топологиядағы желілерді біріктіру сұрақтары шешіледі.

Қағида немесе принцип (лат. principim – принцип; негіз, алғы бастама) - белгілі білім жүйесінің түп-негізі, алғы бастамасы, абстрактылы түрдегі ең қысқа жалпылама мазмұны. Ғылыми танымда идея, теория, әдіс сияқты таным түрлерімен өзара байланыста тұжырымдалады.

Мұнда желі жай ғана компьютерлерді біріктіріп қоймай, сонымен

қатар арналық деңгейлердегі мəліметтердің алмасуын қолданатын

типтік технологияның бір-бірімен біріктірілуін де қамтамасыз етеді.

Желілік деңгей желі арасында мəліметтер алмасу сұрақтарын

шешеді. Мəліметтер алмасу пакеттер деп аталатын бөліктермен

іске асырылады. Əрбір пакет компьютер адресінен бөлек, жіберуші

ретінде сондай-ақ қабылдаушы ретінде де желілік адреспен

қамтамасыз етіледі.

Желілерді біріктіру үшін желі арасындағы топологиялар жайлы

ақпарат жинайтын бағыттаушылар қолданылады. Мəлімет алмасу

топтары əртүрлі желілердегі соңғы тораптар арасында транзиттік

алмасу керек болатын аралық желілерде болуы мүмкін. Осыған орай

пакет бағыт беретін бірнеше бағыттаушылардан өтеді. Мұндай

бағыттаушы бірнешеу болуы мүмкін. Бағыттаушыға иек артатын

желілік деңгей үшін негізгі мақсат ең ұтымды бағытты таңдау болып

табылады.

Аралық (лат. intervallum) - Cаптағы, ұрыс алдындағы, ұрыстық және жорықтық реттегі әскери қызметшілердің, қарулардың, машиналардың, ұшу апараттарының, кемелердің, сондай-ақ бөлімшелер мен бөлімдердің арасындағы майданшеп бойынша қашықтық; Көршілес қарулар снарядтарының көрші түсу нүктелері арасындағы майданшеп бойынша кашықтық; Зениттік басқарылатын ракеталарды жіберу, сондай-ақ торпедалар жіберу кезіндегі аралық үзіліс; Бірінен кейін бірі ұшқан ұшақтардың (тікұшақтардың) бір шектен не бір нүктеден кезектесе ұшып өтуге тиіс кауіпсіз уақыт аралығы.
Таңдау (белгілеу, ерекшелеу) (Выбор (выделение, маркирование; selecting) Windows ортасында - жұмыс үстелінің кез келген объектісіне тышқан меңзерін алып барып, оны шерту операциясы. Осылай белгіленген объект түсі өзгеріп ерекшеленеді.
Таңдау критерилері мынадай болуы мүмкін: пакет алмасу

уақыты, алмасудағы сенімділік. Желілік деңгейде желі арасындағы


ақпарат ағымдарын ретке келтіру, əртүрлі технологиялардың

келісімділік сұрақтары шешіледі. Желілік деңгейде протоколдар екі

түрге бөлінеді. Бұлар желі арқылы пакеттердің жылжуын қамтамасыз

ететін желілік протоколдар. Оларға бағыттық ақпарат алмасатын

бағыттаушыларға көмек беретін бағыттаушы протоколдарын

жатқызуға болады. Пртоколдың екінші түрі – жергілікті желі

адресіндегі желілік деңгейде қолданылатын торап адресін өңдеуге

жауап беретін рұқсат протоколы.

Транспорттық деңгей. Транспорттық деңгейде қателерді

(пакеттердің қосарлануы, зақымдануы, жоғалуы) табу мен түзету,

мəлімет алмасудағы сенімділікті қамтамасыз ету сұрақтары

шешіледі. OSІ моделі сенімдіділігі бойынша сапалы қызмет

көрсететін сервистің бес класын анықтайды. Сервис кластарын

таңдау жоғары деңгейлі қосымшалар мен протоколдарды ғана емес,

сондай-ақ төменгі деңгейлермен (желілік, арналық, физикалық)

қамтамасыз етілетін сенімділік деңгейіне де байланысты болады.

Сервис (ағылшынша servіce - қызмет) - тауарларды (бұйымдарды) өткізумен және пайдаланумен байланысты қызметтер кешенін қамтамасыз ететін маркетинг атқарымы. Сервистік қызмет көрсетудің сапасы өнімнің (тауардың) бәсекеге жарамдылығына ықпал етеді, сұранысты, фирманың беделін көтереді.

Егер байланыс арналарының сапасы мысалы, отандық телефон

сымдары, одан да сапалы құралдарды таңдауды қажет етсе, онда

мəлімет алмасуда сенімділікті қамтамасыз ететін транспорттық

деңгейдің анағұрлым дамыған сервисін қолдану əрине ақылға

қонымды болар еді. Транспорттық деңгей мен одан жоғары

протоколдар желілік жүйенің компоненттерімен жəне желі

тораптарының программалық мүмкіндіктерімен іске асырылады.

Сеанстық деңгей. Сеанстық деңгейде ұзақ мəліметтер алмасуда

орнатылатын арнайы қадағалау нүктелерін, мүмкін болатын ақаулар

кезінде бастапқы емес, соңғы қадағалау нүктелеріне жіберетін

синхрондау мүмкіндіктері іске асырылады.

Ақау (Дефект) - су шаруашылығы саласында, гидротехникалық имараттарды пайдалану барысында орын алатын кемістіктер.
Сеанстық деңгей соңғы

тораптар арасындағы сұхбатты басқаруды қамтамасыз етеді. Əдетте

сеанстық деңгейдің жеке протоколдары қолданылмайды. Оның

функциялары қолданбалы деңгейдің протоколдарында жүзеге

асырылады.



Өкілдік деңгейі. Өкілдік деңгейінің функциялары бір жүйенің

қолданбалы деңгейінен алынған мəліметтерді қажет кезінде басқа

жүйенің қолданбалы деңгей формасына өзгертуімен ерекшеленеді.

Осы деңгейде мəліметтерді кодтау жəне əртүрлі синтаксистік

таңдаулар жүзеге асырылады. Өкілдік деңгейінде сондай-ақ өкілдік

деңгейінің барлық қызметтері үшін мəлімет алмасудағы құпиялылық

қамтамасыз етіледі.

Кодтау (кодирование; coding; кодировать; encode) - мәліметтерді олардың алдын ала тағайындадған кодтық комбинацияларымен бейнелеу немесе мәліметтер элементін (символдар жиынын) олардың кодтық комбинацияларымен сәйкес келтіру; программалау процесі; 2) ақпараттың 8 биттік (байттық) кодтауын 7 биттік кодтауға түрлендіру.
Құпия - өз қауіпсіздігін қамтамасыз ету мақсатында жеке адам немесе қандай да бір ұйым басқаға білдірмей ұстайтын ақпарат. Әркімнің жеке, отбасылық құпиясын, жеке салымдары мен жинаған қаражатының, жазысқан хаттарының, телефон арқылы сөйлескен сөздерінің, дәрігерлік, адвокаттық құпиясын, почта, телеграф арқылы және басқа жолдармен алысқан хабарларының құпиялылығын сақтау құқығы бар (Қазақстан Республикасы Конституциясының 18-бабы және Қазақстан Республикасы Азаматтық кодексінің 144-бабы). Әркімнің басқалармен қарым-қатынас жасаудың өзі қалайтын түрін таңдау және тәуелсіз әрі дербес жағдайда жеке, достық, сырластық және басқа қатынастар орнату мүмкіндігі - жеке өміріне қол сұғылмауына деген құқығы. Адамның әуестігін, ұнататын немесе жақтырмайтын нәрселерін, елігушілігі мен дүниетанымын оның бақылауынан және келісімінен тыс таратуға ешкімнің хақысы жоқ.

1   2   3   4   5   6   7   8   9

  • Бүкілəлемдік желілер Wіde Area Network (WAN).
  • 4 Дәріс Тақырыбы: Қазіргі кездегі бүкілəлемдік жəне жергілікті есептеуіш желілердің ерекшеліктері
  • Желінің көлеміне қарай классификациялануы.
  • 5 Дәріс Тақырыбы: OSІ Эталондық моделі
  • Физикалық деңгей.
  • Транспорттық деңгей
  • Сеанстық деңгей.

  • жүктеу 1.64 Mb.