Главная страница
Контакты

    Басты бет


Қазіргі бағдарламалау технологияларының бірі визуалды бағдарламалауды талдау

жүктеу 86.98 Kb.



жүктеу 86.98 Kb.
Дата23.10.2017
өлшемі86.98 Kb.

Қазіргі бағдарламалау технологияларының бірі визуалды бағдарламалауды талдау


ӘӨЖ: 681.3.062 Н.Н. Жанкоразова, М.К.Баймульдин Қарағанды мемлекеттік техникалық университеті ҚАЗІРГІ БАҒДАРЛАМАЛАУ ТЕХНОЛОГИЯЛАРЫНЫҢ БІРІ ВИЗУАЛДЫ БАҒДАРЛАМАЛАУДЫ ТАЛДАУ Аңдатпа: Мақалада бағдарламалық қамтамасыздандырудың интерфейсін әзірлеудің визуалдық құралдары зерттелді және бағдарламалық қамсыздандырудың интерфейсін визуализациялау үшін интерфейс элементтері келтірілген.
Мемлекет - белгілі бір аумаққа иелік етіп, сол жердегі халықтың еркін дамуына мүмкіндік беретін, қоғам табиғатынан туындайтын ортақ істерді атқаруға қажетті басқарудың жоғарғы дәрежеде ұйымдасқан жүйесі, саяси билік ұйымы.
Визуалды бағдарламалаудың көрнекі құралдарының көмегімен қосымшаны құруды қамтитын бағдарламалау технологиясы қарастырылды. Макалада елімізде соңғы жылдары кең қолданылып жүрген бағдарламалау тілдеріне шолу жасалған. Кілттік сөздер: визуализация, бағдарламалау, интерфейс, қосымша, тәсілдер, құралдар. «Визуалды» деген сөз не мағынаны береді Визуалды бағдарламалау термині нені жасырад Іс жүзінде көптеген адамдар осы терминге мүлдем басқа мағына береді. Көбінесе Visual Basic және Delphi бағдарламалық қамтамасыздандырудың әзірлеу құралдарын мысал ретінде келтіреді. Шын мәнінде осы құралдар бағдарламалық қамтамасыздандырудың визуалды құрылуын жүзеге асырмайды, интерфейсті құрастыру процессін визуалдауға мүмкіндік береді. Бағдарламаның өзі бағдарламаның интерфейсімен өзара әрекеттесетін функциялар мен процедуралар кодтары кәдімгі текстік редакторда жазылады. Сол себептен бұл жағдайда визуалды бағдарламалау туралы айтуға болмайды.
Жағдай - адам әрекетінің , жан-жануарлар тіршілігінің, табиғат пен қоғамдағы өзгерістің, оқиғаның, т.б. айналадағы ортаның ықпалына тәуелділігін білдіретін философиялық ұғым. Табиғаттағы, қоғамдағы белгілі бір өзгерісті тудырушы алғышарт есебінде де қарастырылады.
Сонымен визуалды бағдарламалау дегеніміз не «Визуализация» терминін түсінгеннен кейін ғана визуалды бағдарламалау терминін түсінуге болады. Визуализация – компьютер экранында графикалық фигуралар түрінде күрделі процестердің (мұнда құру жағдайында) графикалық бейнелену процесі.
Графика - (гр. graphein, тырнау, жазу, салу дегеннен) Жазуда қолданылатын таңбалардың (әріп және тыныс белгілерінін) жиынтығы. Жазу танбалары жүйесі мен тілдін фонетикалық жүйесінің ара қатынасын, байланысын білдіреді.
Компьютер (ағылш. computer - «есептегіш»), ЭЕМ (электрондық есептеуіш машина) - есептеулерді жүргізуге, және ақпаратты алдын ала белгіленген алгоритм бойынша қабылдау, қайта өңдеу, сақтау және нәтиже шығару үшін арналған машина.
Кез келген процестерді: басқару, құрастыру, салу және т.б. визуализациялауға болады. Бағдарламалық қамсыздандырудың интерфейсін визуализациялауға болады. Ол өз кезегінде бағдарламалық өнім мен қолданушының қарым-қатынасын жеңілдетеді. Интерфейс элементтеріндегі (бағдарламалық қамсыздандырудың сыртқы көрінісі) суреттер қолданушыға интуитивті түрде осы элементтердің тағайындалуы туралы ақпарат береді. Бағдарламалық қамсыздандырудың интерфейсін визуализациялау үшін арнайы әзірленген интерфейс элементтері бар. Соның бірі – визуалды компонент. Ол әр түрлі ақпаратты бейнелеуге мүмкіндік береді және бағдарламаны басқаруды жүзеге асырады. Қарапайым мысал ретінде компьютер экранындағы визуалды батырма бола алады. Бұл батырма кез келген аспаптың басқару құрылғысындағы қарапайым батырманың әдетін еліктейді. Оны шын батырма сияқты басуға болады. Мүмкін Visual Basic және Delphi-дегі интерфейсті құрастырудың визуалдық құралдардың бар болуы, сонымен қатар, осы құралдар арқылы жасалатын визуалды бағдарламалық қамсыздандыру, «визуалды бағдарламалау» терминін бекітті. Осыдан басқа көптеген ұқсас өнімдер бар, алайда олар Visual Basic және Delphi секілді атаққа ие бола алмады. Визуалды бағдарламалау көрнекі құралдар арқылы қолданбалы бағдарламалар жазылатын бағдарламалау саласы. Мұндай жағдайда бағдарламалаушы бағдарлама мәтінін жазбайды, тек нәтижесінде не шығу керектігін көрсетеді.
Бағдарламалаушы (Программист) - есепке талдау жасайтын және оны бағдарламалау тілінде жазатын адам.
Бағдарлама мәтіні визуалды прототип көмегімен автоматты түрде құрастырылады. Визуалды бағдарламалау объектіге бағытталған бағдарламалауға негізделеді[2]. Windows амалдық жүйесіндегі бағдарламалар пайдаланушыға өздерінің графикалық интерфейстерімен таныс. 1991 жылы Стивен Гибсонның (компьютерлік технологияның және компьютерлік қауіпсіздіктің бас маманы, бағдарламаларды ойлап табушы) бағдарлама жазуы бойынша Visual Basic тілі пайда болды. Visual Basic тілінің визуалды интерфейсі қолданбаларды тез және жеңіл құруға мүмкіндік беретін еді. Visual Basic тілі – қандай тіл деген сұраққа жауап іздейтін болсақ: Visual Basic Microsoft корпорациясы ұсынған жылдам, тез бағдарламалау ортасы.
Бағыттау (орыс. наведение) - күштерге (сүңгуір қайықтарға, авиациялык ұшу аппараттарына) немесе қаруға (ракеталарға) козғалыс параметрлері (бағыт, жылдамдық, биіктік жөне т.б.) арқылы берілетін басқару тәсілі.
Microsoft Corporation (/maɪkrəˌsɒft/) - дүниежүзіндегі ең ірі компаниялардың бірі. Бағдарламалық қамсыздандыру өндірісінің және сервер мен жеке компьютерлер үшін интернет технологияларды құруы мен қызметін көрсететін АҚШ-та тіркелген көпұлтаралық компания.
Visual Basic тілі визуалды графикалық интерфейс жасау құралы. Визуалды құралдар арқылы пайдаланушы бағдарлама жазғанда уақытты үнемдейді.
Пайдаланушы (Пользователь; user, subscriber) - 1) асқа жүйенің ресурстарын пайдаланатын программа немесе жүйе; 2) терминал(пернетақта мен экран) арқылы электрондық машинамен бірлесіп әрекет жасайтын адам.
Visual Basic тілі бірнеше операторлардан, функциялардан, түйінді сөздерден тұрады. Осылардың көмегімен тілді алғаш үйренушілер керегінше бағдарламалық қолтанба құра алады, ал тілді толығымен меңгерген пайдаланушылар Windows-тың (Visual C , Delphi) объектіге бағытталған бағдарламалары жұмыс жасай алады[1]. Жаңа компьютерлік технологияларда Visual Basic тілі арқылы бизнес қолданбалар, мультимедиалар, мәліеттер базасын құруға болады. Мұндағы тапсырмалар күрделі және қарапайым болатындықтан, құрылатын қолданбалар да күрделі және қарапайым болады. Visual Basic тілі қарапайымдылығы мен қуаттылығының арқасында Microsoft Office пакетінің стандартты бағдарламасы болуға мүмкіндік берді. Visual Basic тілі қазіргі кезде оқу құралы болып саналады. Себебі ол көрнекті, логикалық, қарапайым, жеңілдігімен ерекшеленеді. Visual Basic тілі динамикалық тұрғыдан дамып отыратын тіл. Қазіргі уақытта тілдің «7 шығарылымы» бар. Әрбір шыққан шығарылымдар алдыңғы шығарылымдарға қарағанда мүмкіндіктерін кеңейте түседі. Visual Basic бағдарламалау тілінің көрінісінің үлгісі сурет 1 келтірілген. Сурет 1 - Visual Basic бағдарламалау тілінің көрінісі Қазіргі уақытта ақпараттық технологиялар объектіге бағытталған бағдарламаларға негізделгендіктен бір бағдарламадан келесі бағдарламаға көшу қиынға соқпайды.
Логика (гр. λογική - «талдауға құрылған», λόγος - «сөз», «сөйлем», «ойлау», «ақыл») - ойлау, оның формалары мен заңдылықтары туралы ғылым. Логика дәлелдеу мен теріске шығарудың белгілі бір әдіс-тәсілдері қаралатын ғылым теориялар жиынтығын құрайды.
Бағдарламалау тілі Бағдарламалау тілі (орыс. язык программирования; гр. programme - нұсқау, хабарлау) - хабарларды есептеуіш машиналардың көмегімен сұрыптайтын жасанды тілдер тобы.
Ақпарат технологиясы Ақпарат технологиясы (ағылш. information technology, қысқ. IT) - объектінің, процестің немесе құбылыстың күйі туралы жаңа ақпарат алу үшін мәліметтерді жинау, өңдеу, жеткізу тәсілдері мен құралдарының жиынтығын пайдаланатын процесс.
Бағдарламалар жүйесінде Visual Basic тілі «жоба» құру ортасы деп атайды. Тапсырмаларды орындау кезінде жобалар құрылады. Мұнда «бағдарлама» сөзінің «жоба» сөзіне ауыстыру мәні: пайдаланушылар бағдарлама ғана құрып қоймай, жоба жасап та үйрену керек. Осыдан барып Windows ортасында нағыз бағдарламалық қолданба пайда болды. Бағдарлама қолданба құрудың бір бөлігі болып саналады. Қолданбада бағдарлама жазудан басқа бөлім, келешек қолданбаның терезесін құру. Терезеде объектілер орналасады. Объектілер : батырмалар, мәтіндік және графикалық өрістер, айналдыру жолақтары, т.б. Бағдарлама осы объектілерді басқару үшін де жазылады. Визуалды бағдарлама технологиясы объектіге бағытталған бағдарлама ортасында жұмыс істеуден басталады. Мысалы, визуалды бағдарламада пішінге қасиеттер беру арқылы пішінді құрады. Пішінге объектілерді орналастырып, оларға қасиеттер беріп объектілерді визуалдаймыз. Объектілердің стандарттық жиынтығы: Forms – қолданыстағы бірнеше пішіннің жіктелуі; Controls – объектілер ішіндегі барлық элементтер. Объект мынадай түсініктермен сипатталады: Күйі – объект үнемі белгілі бір күйде болады; Қасиеті – объектінің жеке қасиеті; Оқиға – объект күйінің өзгеруі; Операторлар – бір немесе бірнеше операцияларды орындайтын бағдарлама тілінің құрылымы. Кез келген оператордың жазылу ережесі бар, мысалы; «=» меншіктеу операторы болып саналады. Қазіргі кезде қолданушы интерфейсін жобалау және әзірлеу үшін визуалды жобалау құралдары қолданылады. Олар келесі іс-әрекеттерді орындауға мүмкіндік береді: компоненттерді интерфейстің тиісті орынға орналастыру; экранда пайда болу уақыт сәтін таңдау; олардың атрибуттары мен оқиғаларының байланысын күйге келтіру. Визуалды бағдарламалау дегеніміз көрнекі құралдардың көмегімен қосымшаны құруды қамтитын бағдарламалау технологиясы. Визуалды бағдарламалаудың тиімділігі тек визуалды компоненттердің бар болуымен ғана емес, сонымен қатар, дәстүрлі құралдармен өзара байланысымен және өзара әрекеттесуінен анықталады. Егер құралдар қажетті компоненттер санынан тұрмаса да, ол бәрі бірде талап етілген болады, егер өзінде жоқ нарықтағы альтернативті құралдарды қолданатын болса. Визуалды бағдарламалау құралдарына Rapid Application Development (RAD) – жедел өңдеу ортасы жатады. RAD – объектілі-бағытталған бағдарламалау мен визуалды бағдарламалауды қолдану арқасында қосымша модификациясының және әзірлеуінің жылдамдатуын қамтамасыз ететін бағдарламалау технологиясы[3].
Нарық Нарық - тауар өндірісі мен айналымы заңдары бойынша ұйымдастырылатын айырбасты сипаттайтын тауар қатынастарының жиынтығын білдіреді. Басқаша айтқанда, нарық - нақты тауар сатушылар мен оны сатып алушылардың басын қосатын кез келген институт немесе механизм.
Объектіге-бағытталған бағдарламалау (орыс тілі Объектно-ориентированное программирование; ағыл. Object-orinted programming) - объектілерді қолдану арқылы бағдарламалау парадигмасы, объектілік-бағдарланған архитектурагы пайдаланады.
Визуалды бағдарламалаудың құралдарымен көбінесе қолданушы интерфейсін құрастырудың есептерін шешеді және «бағдарламаны жазу» тәсілінен жобалау тәсіліне ауысу жолымен қосымшаны әзірлеуін жеңілдетеді. Дәстүрлі, мәтінді бағдарламалау тәсілдеріне қарағанда, визуалды бағдарламалау ақпаратты ұсынудың көрнекті қасиетіне ие және адамның қабылдау табиғатына неғұрлым сәйкес келеді.
Бізді қоршаған орта: жан-жануарлар мен өсімдіктер, Жер мен Ай, Күн мен алыстағы жұлдыздар - осылардың барлығы да табиғат деген ауқымды ұғымды білдіреді.
Алайда, барлық визуалды құралдар қосымша функцияларды мұқтаж етеді. Олар графикалық құрылым түрінде ұсыныла алмайды, сондықтан мәтіндік түрде болуын қажет етеді. Визуалды құралдар әр түрлі бағдарламалау тілдерінде жазылған арнайы бағдарламалармен «скриптермен» толықтырылады. Көптеген қазіргі бағдарламалық жүйелерді әзірлеудің орталарында визуалды бағдарламалау концепциясы іске асырылған. Бағдарламалау мен жобалау үшін құралдар жасайтын барлық жетекші фирмаларда, визуалды бағдарламау технологиясын қолдайтын жүйелері бар. Borland Software Corporation фирмасы дәстүрлі түрде бағдарламалаудың біріктірілген ортасын дамытады. Ол кәсіби бағдарламалық өнімдер нарығында сөзсіз табысқа ие. Әрқашанда осы орта визуалды бағдарламалау тәсілдерін қолдайды, құрастырушыға күшті кітапханаларды, графикалық интерфейстің дайын элементтерін ұсынады[4]. Бүгінгі күнде Borland Developer Studio – Delphi (Object Pascal), C және C# тілінде Win32 және .NET платформалары үшін жедел өңдеу ортасын (RAD) ұсынатын Borland Software Corporation фирмасының бағдарламалық өнімі. Borland фирмасынан тағы бір пакет – Delphi Enterprise Edition 7.0. Бұл пакет Веб-қызметінің жаңа перспективалы технологиялардың қолдауын қамтамасыз етеді, сонымен қатар, Microsoft .NET Framework құралымен жұмыс істеудің алдыңғы нұсқасын қамтиды. Delphi пайдаланатын құрастырушылар Delphi 7 пакетінің көмегімен .NET бағдарламалау дағдыларын қалыптастыруға көмектеседі,.NET басқаруымен өзіндік қосымшаларды дайындауға көмектеседі, сонымен қатар, құрастырушылар Windows платформасында жұмыс істеудегі дағдыларын жоғалтпайды. Visual Basic және Delphi-де бағдарлама интерфейсінің визуалды құрастыруы орындалады, бірақ кодының өзі орындалмайды. Визуализация процесінің элементтерін төмендегілер анықтайды: Визуализацияланатын модель – оның құрылымы мен оның параметрін (немесе жеке бөліктерінің параметрін) өзгерту мақсатында бейнелеуге ұшырайтын модель;
Мақсат - белгілі бір межеге қол жеткізуге бағытталған әрекеттің ой-санадағы көрінісі. Мақсат ойлау нәтижесінде болашақты алдын ала болжау арқылы туатын мұрат, ішкі қозғаушы күшті білдіреді. Мақсатқа жету үшін әр түрлі іс-әрекеттер мен қимылдар жасалады.
Құралдар терезесі (ToolBox) – визуалды модельді құрастыруға қажетті элементтер жиынтығын сақтайтын терезе. Әдетте элементтер тағайындалуы бойынша жекеленген топтарға құралдар терезесінде жеке беттерде орналасады; Қасиеттер терезесі (PropertyBox) – визуалды модельдің таңдалынған элементінің параметрлерін көрсететін терезе. Қасиет термині объектілі-бағытталған бағдарламалаудан шыққан және объектінің (элементтің) параметрлерін білдіреді. Visual Basic және Delphi-де визуализацияланатын үлгі Windows терезесі (формасы, диалогы) болып табылады. Қорытынды. Визуалды бағдарламалау көрнекі құралдардың көмегімен қосымшаларды жасауды қарастырады. Визуалды бағдарламалаудың құралдарымен көбінесе қолданушы интерфейсін құрастырудың есептерін шешеді және «бағдарламаны жазу» тәсілінен жобалау тәсіліне ауысу жолымен қосымшаны әзірлеуін жеңілдетеді. Дәстүрлі, мәтінді бағдарламалау тәсілдеріне қарағанда, визуалды бағдарламалау ақпаратты ұсынудың көрнекті қасиетіне ие және адамның қабылдау табиғатына неғұрлым сәйкес келеді. Алайда, барлық визуалды құралдар қосымша функцияларды мұқтаж етеді. Олар графикалық құрылым түрінде ұсыныла алмайды, сондықтан мәтіндік түрде болуын қажет етеді. Визуалды құралдар әр түрлі бағдарламалау тілдерінде жазылған арнайы бағдарламалармен «скриптермен» толықтырылады. Көптеген қазіргі бағдарламалық жүйелерді әзірлеудің орталарында визуалды бағдарламалау концепциясы іске асырылған. Бағдарламалау мен жобалау үшін құралдар жасайтын барлық жетекші фирмаларда, визуалды бағдарламау технологиясын қолдайтын жүйелері бар. Visual Studio .NET бағдарламалауды қолдайтын визуалды құралдар программисттерді Windows және Internet қосымшаларын жасайтын құрастырушыларға айналдырады. ӘДЕБИЕТТЕР Гарнаев Ф.Ю.
Әдебиет (араб.: асыл сөз‎) - сөз өнері, әлеуметтік мәні бар шығармалар жиынтығы.
Самоучитель Visual Studio .NET 2003.– СПб.: БХВ-Петербург, 2005.– С.12-25. Жоголев Е.А. Технология программирования. – М.: Научный мир, 2004. – С. 9-15. Камаев В. Технологии программирования. – М.: Высшая школа, 2006. – С. 26-45. Одинцев И.О. Профессиональное программирование. Системный подход. – СПб.: БХВ-Петербург, 2003. – С. 27-35. Степаненко И.Т., Степаненко Е.В. Переход от традиционного к объектно-ориентированному программированию Современные наукоемкие технологии. – 2008. – №8. – С. 32-33. ВИЗУАЛЬНОЕ ПРОГРАММИРОВАНИЯ – АНАЛИЗ СОВРЕМЕННЫХ ТЕХНОЛОГИИ ПРОГРАММИРОВАНИЯ Н.Н. Жанкоразова, М.К.Баймульдин В данной статье исследуется визуальные средства разработки интерфейса программного обеспечения, а также, приведены элементы для визуализации интерфейса программного обеспечения. Рассмотрена технология программирования, предустматривающая создание приложений с помощью наглядных средств визуального программирования. Проведен обзор на широко распространенные языки программирование используемые в нашей стране. INVESTIGATION OF MODERN TECHNOLOGY OF PROGRAMMING – VISUAL PROGRAMMING N.N. Zhankorazova, M.K. Baimuldin The article investigated visual development’s tools of software interface. The article considered specially developed elements for visualization of the software interface. In this paper reviewed technology of programming, which provided for the creation of applications through using visual programming tools. Therefore reviewed on a widespread programming language, which used in the developed world.

  • Microsoft корпорациясы

  • жүктеу 86.98 Kb.