Главная страница
Контакты

    Басты бет


Күні: Пәні: Гидравлика

жүктеу 49.6 Kb.



жүктеу 49.6 Kb.
Дата04.06.2018
өлшемі49.6 Kb.

Күні: Пәні: Гидравлика


Күні: Пәні: Гидравлика Тақырыбы: Бернулли теңдеуі. Негізгі мақсаты: Білімділік: Энергияның сақталу заңы негізінде сұйықтар мен газдардың қозғалысын зерделеуді, Бернулли принципінің тұрмыста және техникада қолдану жағдайларын білу, Бернулли теңдеуіне, үзіліссіздік теңдеуіне есептер шығаруды меңгеру. Тәрбиелік: Өзін-өзі бағалауға, жұппен жұмыс жасауға, тиянақтылыққа тәрбиелеу. Дамытушылық: Өз бетінше ізденіп жұмыс жасауға, ойын толық жеткізе алуға, өз бетінше шешім қабылдауға баулу. Оқыту нәтижесі: Оқушылар сұйықтар мен газдардың қозғалысын зерделейді. Бернулли теңдеуімен танысады және Бернулли принципінің тұрмыста және техникада қолдану жағдайларымен танысады.
Газ(фр. gas, гр. chaos – бей-берекет) - заттың атомдары мен молекулалары бір-бірімен әлсіз байланысқандықтан, кез келген бағытта еркін қозғалатын және өзіне берілген көлемге толық жайылып орналасатын агрегаттық күйі.
Жағдай - адам әрекетінің , жан-жануарлар тіршілігінің, табиғат пен қоғамдағы өзгерістің, оқиғаның, т.б. айналадағы ортаның ықпалына тәуелділігін білдіретін философиялық ұғым. Табиғаттағы, қоғамдағы белгілі бір өзгерісті тудырушы алғышарт есебінде де қарастырылады.
Бернулли теңдеуі - гидромеханиканың негізгі теңдеулерінің бірі. Бұл теңдеуді швейцариялық ғалым Д. Бернулли (1700 - 1782) өзінің 1738 жылы Страсбургте жарық көрген “Гидродинамика” деген еңбегінде тұжырымдаған.
Бернулли теңдеуіне, үзіліссіздік теңдеуіне есептер шығаруды меңгереді. Сұйықтар мен газдардың қозғалысы туралы ой-өрістерін кеңейтеді. Түйінді идеялар: Сұйықтар мен газдардың қозғалысы. Идеал сұйық. Тұтқыр сұйық. Бернулли теңдеуі. Үзіліссіздік теңдеуі. Бернулли принципінің тұрмыста және техникада қолданылуы. Ұшақ қанатының көтеруші күші Дереккөздер: Гидравлика, гидравлические машины и гидроприводы Т.М. Башта, С.С. Руднев, Б.Б. Некрасов и др. – М.: Машинажасау, 1982. – 423 б.
Сұйықтық - сұйық агрегаттық күйдегі зат, газ бен қатты күйлердің арасындағы аралықты алып жатыр. Сұйықтықтың басқа агрегаттық күйлерден басты айырмашылығы - көлемін түрақты түрде сақтай отырып жанама күштердің әсерінен өзінің формасын шексіз түрде өзгерте алуы.
Машинажасау (ағылш. Mechanical engineering, орыс. Машиностроение) - бұл еңбек құралдарын, көліктерді және де қолданыстағы заттар мен қорғаныс өнімдерін жасайтын өндіріс салаларының кешені. Машинажасау салалары физика, инжиниринг және материалтанудың білімдерін қолдана отырып механикалық жүйелерді құрастыруға, өндіруге және оларға қызмет көрсетуге қолданады.
–37 – 57бет; Шлипченко З.С. Насосы, компрессоры и вентиляторы. – Киев: Техника, 1976. – 368 б. –51 – 60 бет; Вильнер Я.М., Ковалев Я.Г., Некрасов Б.Б. Справочное пособие по гидравлике, гидромашинам и гидроприводам. – Минск: Жоғары мектеп, 1976. – 416 б.– 57 – 60 бет. Қажетті көрнекі-құралдар: Интерактивті моделдер, негізгі иллюстрация. Слайд. «Бернулли принципінің тұрмыста және техникада қолданылуы» . Өзін-өзі және өзгені бағалау парақшалары, ортақ критерий парақшалары, І кезең. Төмендегі көпір тапсырмаларын оқушылар үйде орындап, бүгінгі сабаққа дайындалып келеді «Көпір» тапсырмалары өткен тақырыптар бойынша жаңа сабақты меңгеруге негіз болатын қайталау тапсырмалары 1. Неліктен екі кеме бір-біріне жақын жүзіп бара жатқанда олардың бірі екіншісі өткенше тоқтап тұруы қажет 2. Жоғарыдағы құбылысты қалай түсіндіреміз 3. Сұйықтар дегеніміз не 4. Ағыстың қандай түрлері бар Демонстрациялық тәжірибе «Екі жолақ қағаз» ІІ кезең (топтық жұмыс) жаңа сабақты топтық жұмыс барысында өз бетімен меңгеруіне жағдай жасау: а) оқушылар төмендегі «Білу», «Түсіну», «Талдау», «Жинақтау» тәсілдеріне сәйкес тапсырмаларын дері толтырады (30минут); ә) жауаптарын мұғаліммен бірге талдайды (10минут). «Білу» тапсырмалары 1. Идеал сұйық. Тұтқыр сұйық 2. Ағыстың түрлері 3.Үзіліссіздік теңдеуі. S1⋅v1= S2⋅v2 4. Теңізде, мұхитта, каналда және көлдерде ағыстың қандай түрлері болады 5.Бернулли тұжырымы. 6. Неліктен екі құбырда су екі түрлі (үлкен және кіші) жылдамдықпен ағады Түсіну тапсырмалары 1. Идеал және нақты сұйықтардың элементар ағыншалары үшін бернулли теңдеуін жазыңыз. (Сұйық ағыны үшін) 2.Ағынның орташа жылдамдығы және тірі қима арасындағы өзара байланыс қандай 3. Бернулли теңдеуінің геометриялық және энергетикалық мәні, олардың өлшем бірліктері қандай 4.
Геометрия (көне грекше: γεωμετρία; көне грекше: γῆ - жер и көне грекше: μετρέω - «өлшеу») - математиканың кеңістіктік пішіндер (формалар) мен қатынастарды, сондай-ақ, оларға ұқсас басқа да пішіндер мен қатынастарды зерттейтін саласы.
Гидравликалық, пьезометрлік және геометриялық көлбеулік нені сипаттайды 5. Сұйық қозғалысы кезіндегі геометриялық, пьезометриялық және ағынды сызықтардың орналасу мүмкіндігін түсіндіріңіз ІІІ кезең (жеке жұмыс) Деңгейлік тапсырмаларды орындап, балл жинау кезеңі І деңгейлік тапсырмалар (5балл) «Кері байланыс» Теория «Білу» Практика 1.Олардың әр қайсысы ағын бағыты бойынша горизонтальды бола ала ма 2. Кариолис коэффициентінің сандық мәні неменеге байланысты болады 3. Сұйық шығынын өлшеу тәсілдері мен әдістерін атап көрсетіңіз 4.
Пъезометр(латынша: piezometr) - суға қаныққан топырақтың кеуектерінде судың артық немесе гидростатикалық қысымын өлшеу үшін жердің деңгейінен төмен орнатылған ашық немесе жабық түтік немесе құрылғы. Сіңірімділігі жоғары топырақта, мысалы, құмда және қиыршықтастарда ашық тік түтіктерді қолдануға болады (тік түтікті пъезометр); сіңірімділігі орташа немесе төмен топырақтарда пневматикалық (ауамен істейтін), гидравликалық және электрлік пъезометрлер пайдаланылады. Пневматикалық пъезометрлерде газ немесе сұйықпен қозғалысқа келетін клапандары немесе диафрагмалары бар, бір немесе екі түтік аркылы сыртқа шығып тұратын оқшауланған кеуекті ұстағыштар пайдаланылады. Судың кеуектік қысымына тең қабылданатын ұстағыштағы сұйықтықтың қысымы мен байланыстырушы түтікшенің қысымы теңескен кезде клапан немесе диафрагма ашылады.
Гидравлика (гр. hydraulicos, hydor - су, aulos - түтік) - сүйықтықтардың қозғалысын және тепе-теңдік зандарын зерттеу мен оларды іс жүзінде пайдалану тәсілдерімен шұғылданатын ғылым саласы. Гидравлика тұтқырлығы аз, сығылмайтын сұйықтықтарды зерттейді.
Әдіс , метод (гр. 'μέθοδος',methodes зерттеу не тану жолы, бір нәрсеге жетудің жолы) - көздеген мақсатқа жетудің тәсілі, тәртіпке келтірген қызмет жүйесі. Әдіс философияда зерттелетін нәрсенің ойша нұсқасын жасау үшін қажетті таным құралы болып табылады.
Ағыстың тірі қимасының өлшемін өзгерткен кезде сұйық ағынындағы қысым өзгере ме 5.Есептерді шешіңіз. Толық қимада жұмыс істейтін құбырдың гидравликалық радиусын анықтаңыз, егер оның диаметрі болса. ІІ деңгейлік тапсырмалар (4 балл) «Түсіну» тапсырмалары 1. Бернулли теңдеуінің геометриялық және энергетикалық мәні, олардың өлшем бірліктері қандай 2. Гидравликалық, пьезометрлік және геометриялық көлбеулік нені сипаттайды 3. Сұйық қозғалысы кезіндегі геометриялық, пьезометриялық және ағынды сызықтардың орналасу мүмкіндігін түсіндіріңіз 4.Ашық каналдың гидравликалық радиусын анықтаңыз, оның ені және тереңдігі . ІІІ деңгейлік тапсырмалар (3, балл) «Жинақтау» тапсырмалары 1.Вентури суөлшегіші орнатылған құбырөткізгіштегі сұйық шығынын анықтаңыз. Құбырөткізгіш диаметрі , суөлшегіштің қысылған бөлімінің диаметрі , пьезометр көрсеткішінің айырмашылығы . 2. және құбырөткізгіштерге арналған суреттерде тегеуріннің және пьезометрлік желінің сұлбасы көрсетілген: а. идеал сұйық ағысы; б. нақты сұйық ағысы. 3.Судың теориялық шығынын анықтаңыз, егер Вентури суөлшегішіндегі үлкен және кіші қималардағы тегеурін айырмашылығы Құбыр диаметрі , суөлшегіштің цилиндрлік бөлімінің диаметрі .
Цилиндр (көне грекше: κύλινδρος - білік, цилиндр) цилиндр немесе цилиндрлік бет - берілген бағытқа параллель және бағыттауыш сызық арқылы өтетін кеңістіктің жасаушы түзулерінің жиыны; тұйық цилиндрлік бетпен және өзара параллель екі жазықтықпен (Цилиндр табандары) шектелген дене .
Бағалау Үйге тапсырма беру Жинаған ұпайларын қорыту. Ашық журналға түсіру Жеке журналға тіркеу Үйге орындауға қалған тапсырмаларды беру

  • Бернулли теңдеуімен
  • Гидравликалық , пьезометрлік

  • жүктеу 49.6 Kb.