Главная страница
Контакты

    Басты бет


Қазақстан Республикасының Білім және ғылым министрлігі

жүктеу 240.17 Kb.



жүктеу 240.17 Kb.
бет1/2
Дата18.03.2017
өлшемі240.17 Kb.

Қазақстан Республикасының Білім және ғылым министрлігі


  1   2


Пән бағдарламасының титулдық парағы (SYLLABUS)




Нысан

ПМУ ҰС Н 7.18.4/19



Қазақстан Республикасының Білім және ғылым министрлігі
С.
Қазақстан Республикасы Білім және ғылым министрлігі - Қазақстан Республикасының Үкіметі құрамына енетін орталық атқарушы органы.
Торайғыров атындағы Павлодар мемлекеттік университеті

Электрэнергетика кафедрасы


Релелік қорғаныс пен автоматиканың элементтік базасы
ПәнІ БАҒДАРЛАМАСЫ (Syllabus)

Павлодар, 2013ж.

Қорғаныс аймағы - инженерлік құрылыстармен жабдықталған жергілікті жер ауданы. Қорғаныс аймағы құрамалар (бірлестіктер) ұрыстық ретке (операцияға тізілу) жайылып, қорғаныс ұрысын (шайқасын) жүргізеді. Ұлы Отан соғысы жылдары мен соғыстан кейінгі кезенде қорғаныс аймағы тактикалык және оперативтік болып бөлінген.
Мемлекет - белгілі бір аумаққа иелік етіп, сол жердегі халықтың еркін дамуына мүмкіндік беретін, қоғам табиғатынан туындайтын ортақ істерді атқаруға қажетті басқарудың жоғарғы дәрежеде ұйымдасқан жүйесі, саяси билік ұйымы.






Пән бағдарламасының бекіту парағы (Syllabus)





Нысан

ПМУ ҰС Н 7.18.4/19





БЕКІТЕМІН

Факультет деканы_______

___________ Кислов А.П.

«___»_____________2013 ж.

Құрастырушы: аға оқытушы_________Ашимова А.К.

5В071800 – Электрэнергетика мамандығы студенттеріне арналған


Релелік қорғаныс пен автоматиканың элементтік базасы
Пән бағдарламасы (SYLLABUS)

Бағдарлама «____»______________2013 ж. бекітілген жұмыс оқу бағдарламасы негізінде жасалған.


Кафедра отырысында ұсынылған «___»_________2013 ж. №_____ хаттама
Кафедра меңгерушісі ______________Марковский В.П. «____» _______2013 ж.
Энергетика факультетінің оқу әдістемелік кеңесімен мақұлданды

«____»______________2013 ж.

Әдістеме - педагогика ғылымының жеке пәндерден берілетін білім көлемі мен мазмұнын негіздеп, оны оқытудың тиімді әдістерін зерттейтін бір саласы. Тұтасынан алғандағы жас ұрпақты тәрбиелеу мен оқыту процесінің заңдылықтарын дидактика зерттейді.
№____ хаттама


ОӘК төрағасы ______________Кабдуалиева М.М. «____» ________2013 ж.

1. Оқу пәнінің төлқұжаты
Пән атауы Релелік қорғаныс пен автоматиканың элементтік базасы

Вуздық компонент пәні

Кредит саны және оқу мерзімі

Барлығы – 3 кредит

Курс: 3

Семестр: 6

Аудиторлық сағат саны – 45 сағат

Дәрістер – 22,5 сағат

Тәжірибелік /семинар сабақтар –7,5 сағат

Зертханалық – 15 сағат

СӨЖ – 82,5 сағат

СӨЖМ соның ішінде – 22,5 сағат

Жалпы еңбек сыйымдылығы - 135 сағат

Бақылау түрі

Емтихан – 5 семестр


Пререквизиттер

Пәнді оқу кезінде келесі пәндерден алған білімдерге сүйенеді:

- электртехниканың теориялық негіздері (электрлік тізбектердің бірфазалы синусоидалы тогы, үшфазалық тізбектер бөлімдері);

Сыйымдылық (Емкость; capacity) - 1) компьютер жадына, сақтау құрылғыларына жазуға болатын мәліметтердің ең көп мөлшері (өлшем бірліктері: бит, байт, сөз немесе таңба). Биттермен, байттармен (Кб, Мб, Гб), символдармен немесе сөздермен өлшенеді; 2) байланыс арнасында - мәліметтер жеткізу (өткізу) мүмкіндігі (бір секундта өткізілетін мәліметтер көлемі); 3) машиналық сөздің немесе регистрдің ұзыңдығы.

- электрлік машиналар (трансформаторлар мен синхронды машиналар бөлімдері);

- ауыспалы үрдістер («Электрмагнитті ауыспалы үрдістер» - симметрия және симметриялы емес ҚТ токтарын анықтау бөлімі);

- жоғары математика (дифференциалды теңдеулер, операционды есептер);

Синхрондау (Синхронизация; synchronization, timing) - 1) процестерді іске қосу сәтінің жүйедегі белгілі бір оқиғалармен үйлесімділігін анықтау, параллель процестер әрекеттерінің уақытша реттілігін жасақтау; 2) теңестіру.
Симметрия Симметрия (гр. symmetrіa - мөлшерлес) - Жиі кездесетін математикалық ұғымдардың бірі, центрге немесе өс жазықтығын қатысты алғанда бірдей пішінді.фигуралардың орналасуы.
Жоғары математика - 2004 жылы Алматы қаласы «Қазақ-Британ техникалық университеті» баспасында басылып шыққан кітап. Кітап авторы/құрастырушысы - А. К. Дүйсек., С. К. Қасымбеков. Беттер саны - 439.

- ақпараттық-өлшеуіш техникасы (электрлік шамаларды өлшеу, өлшеулер кезіндегі қателіктер);

- электроника (жартылай өткізгіш құралдар, сигналдарды күшейткіштер, операционды күшейткіштер);

Сигнал (лат. signum - белгі) - берілген хабарды тасымалдайтын(алып жүретін) физикалық процесс.

- автоматты басқару құрылғылардың теориясы (элементтердің динамикалық және жиіліктік сипаттамалар).
Постреквизиттер

Осы пәнді оқу кезінде алған білімдер, іскерліктер және дағдылар дипломдық/курстық жобалауда, сонымен қатар электрэнергетикалық жүйе мамандығы бойынша жұмыс жасағанда қажет болады.


2. Оқытушылар туралы мәліметтер және байланысу ақпараттары

Аты-жөні: Ашимова Айгуль Кенжебаевна

Лауазымы: аға оқытушы
«Электрэнергетика» кафедрасы, А–223 аудиториясы

телефон: 67-36-26

Е-mail: ashimova_ak@mail.

Ақпарат Ақпарат (лат. informatio - түсіндіру, мазмұндау) ұғымы күнделікті өмірден бастап техникалық салада пайдаланылатын көп мағыналы ұғым. Жалпы алғанда бұл ұғым шектеу, байланыс, бақылау, форма, инструкция, білiм, мағына, құрылым, бейнелеу, сезіну тағы басқа ұғымдармен тығыз байланысты.
ru
3. Нысан, мақсат және міндет
Пән нысаны

Электрэнергетикалық жүйелердің автоматикасы және релелік қорғаныстың элементтік базасы



Пәнді оқу мақсаты

Автоматты басқару үшін өңдеу жүйелерін құрастыру принциптері туралы және арнайы инженерлік жұмыс режимдерін басқару құрылғылары, релелік қорғаныс және электрэнергетикалық жүйедегі апатқа қарсы автоматика пәндері бойынша қажетті білімдерді, түсініктерді және ұғымдарды құру.

Инженер - инженерлік іспен айналысатын, ғылыми білімін, математиканы және өнертапқыштығын қолданып, техникалық, қоғамдық және коммерциялық проблемалардың шешімін табумен айналысатын маман. Инженерлер материалдарды (заттар), құрылымдарды және жүйелерді олардың тиімділігі, заңға сәйкестігі, қауіпсіздік мәселесі және бағасы себепті туындайтын шектеулерді ескере отырып жобалайды.
Ұғым - объективті нағыздық нәрселерін және олардың қасиеттерін көрсететін абстрактілі ойлау формаларының бірі. Ұғым туралы мәселені талдауды "белгі" ұғымын қарастырудан бастайық.
Қағида немесе принцип (лат. principim – принцип; негіз, алғы бастама) - белгілі білім жүйесінің түп-негізі, алғы бастамасы, абстрактылы түрдегі ең қысқа жалпылама мазмұны. Ғылыми танымда идея, теория, әдіс сияқты таным түрлерімен өзара байланыста тұжырымдалады.



Пәнді оқу міндеттері

- электрмеханикалық және жартылай өткізгішті интегралды аналогтік және цифрлық элементті базасы негізінде энергожүйе автоматты құрылғылардағы функционалды элементтердің негізгі техникалық әдістерін жүзеге асыру және құрастыру принциптерін меңгеру.

Функционал - бір не бірнеше функцияға тәуелді болатын айнымалы шаманы білдіретін математикалық ұғым. Ол алғаш рет вариациялық есептеуде пайда болған. Берілген тұйық қисық сызықпен шектелген аудан, белгілі бір жол бойындағы күш өрісінің жұмысы, т.б.


4. Білім, іскерлік, дағды мен құзыреттілікке қойылатын талаптар

Берілген пәнді үйрену барысында студенттер мыналарды білуі қажет:

– релелік қорғаныс пен автоматиканың өлшеуіш мүшелерінің құрылғыларын құрастыру теориясының негіздерін;

– әр түрлі элементтік базадағы релелік қорғаныс пен автоматиканың өлшеуіш мүшелерінің құрылғыларын құрастыру принциптерін;

– релелік қорғаныс пен автоматикада қолданылатын нақтылы шарттар үшін техникалық жүзеге асыруларды таңдауды;

– энергожүйелердің автоматты құрылғылардың негізгі функционалды элементтерінің техникалық жүзеге асырулардың әдістерін және құрастыруын;

– электрэнергетикалық жүйедегі релелік қорғаныс пен автоматиканың өлшеуіш мүшелерін құрастыру теориясының негіздері сұрақтарында білікті болуы қажет.
5. Пәнді оқудың тақырыптық жоспары

1 тақырып. Кіріспе. (1,5 сағат)

Энергожүйелер автоматикасы құрылғыларының фукнционалды сұлбасы.

Сигналдар ақпаратты материализациялау ретінде. Сигналдарды көрсету формалары.

Блок тақырыбы (Заголовок блока; block header) - блоктың басында орналасып, ол жайлы мәліметтер беретін және операциялық жүйеде қолданылатын арнайы жазба. Мысалы, блок тақырыбында оған кіретін логикалық жазбалар саны көрсетілуі мүмкін.
Форма (Қалып; form) - 1) мәліметтерді ұсыну тәсілі; 2) мәліметтер базасын басқару жүйелеріңде (мысалы, Access-Te) - мәліметтер базасындағы ақпаратты (мәліметтерді) енгізу мен редакциялауға пайдаланылатын дисплей экранына көрнекі түрде ұсыну тәсілі.

Сигналдардың сипаттамалары.



2 тақырып. Автоматты құрылғылардың функционалды элементтері (3 сағат)

Функционалды элементтердің тағайындалуы.

Функционалды элементтердің сипаттамалары.

Автоматты әрекетті құрылғыларда ақпаратты өңдеудің негізгі шарты ретінде электрлік шамаларды салыстыру.

Электрлік шамаларды салыстыру тәсілдері.

Абсолютті мәндерді салыстырудың электрмагнитті элементі.

Фазаларды салыстырудың индукционды элементі.

3 тақырып. Өлшеуіш мүшелерді құрастыру принциптері (3 сағат)

Үзіліссіз және релелік әрекетті өлшеуіш мүшелер.

Бір және екі әрекет етуші шамалармен мүшелердің құрылымдық сұлбалары.

Релелік өлшеуіш мүшелерді құрастырудың теориялық негіздері.

Конформды бейнелеу туралы түсінік.

Өлшеуіш мүшелердің қателіктері.

Электрмагнитті өлшеуіш реле мен бір және екі әрекет етуші шамалармен индукционды өлшеуіш реле.

Релелік өлшеуіш мүшелерді құрастырудың теориялық негіздері.



4 тақырып. Сызықтық өлшеуіш түрлендіргіштер (3 сағат)

Екіншілік ток және кернеу трансформаторлары.

Кернеу бөлгіш - шығыс кернеуді (кіріс кернеумен салыстырғанда) төмендететін электрлік схема.

Трансреактор.

Фазабұрылмалы сұлбалар.

Жиіліктік фильтрлер.

Симметриялық құраушылардың фильтрлері.

Нолдік және кері реттілікті кернеу мен ток фильтрлері.

Фильтрлердің тепе-теңсіздігі және реттеу туралы түсінік.

Сызықтық өлшеуіш түрлендіргіштерді жүзеге асыруға арналған операционды күшейткіштер (ОК).

ОК қосудың негізгі сұлбалары.

Қателіктер.

Активтік ток және кернеу трансформаторлары, жиіліктік фильтрлер, фазабұрылмалы сұлбалар мен симметриялы құраушылардың фильтрлері.

Симметриялы құраушылардың жиілікті-тәуелсіз фильтрлер туралы түсінік.

Сызықтық емес өлшеуіш түрлендіргіштер.

ОК ауыстырып қосу режимде қолданылуы.

Компараторлар.

ОК-де кернеу өзгерудің шектегіштері.
5 тақырып. Электрлік шамалар параметрлерін өлшеуіш аналогті түрлендіргіштері (3 сағат)

Электрлік шамалардың фаза айырмашылығын және абсолютті мәндерін салыстырудың диодты сұлбалары. Жұмыс істеу принципі және сипаттамалар. Екі электрлік шамалардағы абсолютті мәндерінің, фаза айырмашылығының уақыт-импульсті түрлендіргіштері. Амплитуданы, жиілікті және фаза айырмашылықты жадта сақтаушы түрлендіргіштер. Амплитудадағы және кернеу фазасындағы өзгеруіндегі жиілік өзгеруінің түрлендіргіштері.

Амплитуда (лат. amplіtudo - шама) - белгілі бір заңдылықпен ауытқитын шаманың өзінің орташа мәнінен не шартты түрде алынған “нөлдік мәнінен” ең үлкен ауытқуы. Мысалы, маятниктің тепе-теңдік қалпынан ауытқуы, айнымалы электр тогының электр күші мен кернеу мәндерінің ауытқуы амплитудаға жатады.



6 тақырып. Елегіш элементтер. (3 сағат)

Елегіш элементтерге қойылатын талаптар. Электрмеханикалық елегіш элементтер. Поляризонды және магнит-электрлік реле. Жартылай өткізгішті елегіш элемент.



7 тақырып. Автоматты құрылғылардың сигналдарын күшейткіштер (3 сағат)

Күшейкіштерге қойылатын талаптар. Дискретті және үзіліссіз сигналдардың күшейкіштері. Магнитті күшейткіштер. Магнитті күшейткіштердегі кері байланыстар.



8 тақырып. Дискретті әрекетті өлшеуіш түрлендіргіштер. (3 сағат)

Фазаларды салыстыратын импульсті және потенциалды-импульсті сұлбалар. Сигналды цифрлық өңдеу туралы түсінік. Дискретизация және кванттау. Бірлікті тізбектелі және екілік параллель кодты цифр-аналогті түрлендіргіштер. Аналогті-цифрлі түрлендіргіштер (АЦТ). АЦТ аралық уақыт және жиілік түрленгіштері. Кернеу-жиілік түрлендіргіштері туралы түсінік. Микропроцессорлар және микроконтроллерлер сигналдарды өңдеу үшін әмбебап элементтік базасы ретінде. Құрылғы, негізгі сигналдар, программалау. цифрлық фильтрациялау, ауыспалы үдерістің мәжбүрлеу құраушы векторды цифрлық бағалау туралы түсінік. Бір және екі әрекет етуші шамалармен мүшелер өлшеуіш программалық алгоритмдер.

Уақыт - өлшемдер жүйесінің оқиғаларды реттеу, олардың ұзақтығын және араларындағы интервалдарын сипаттауда, және нәрселердің қозғалысын сипаттауда пайдаланатын маңызды мүшесі. Уақыт мифология, философия және ғылымның әр салада пайдалану үшін қарама-қайшылысыз сипаттау, зерттеу нысаны болып, талай-талай ұлы ғалымдарды өмірге әкелген.
Микропроцессор - жүйелік тақтаның ең маңызды құраласы, ол деректерді тікелей өңдейді, атап айтқанда, бөлектелген деректермен арифметикалық және логикалық амалдарды орындайды. Микропроцессор - бір немесе бірнеше үлкен интегралды кестеде орындалған, берілісті өңдейтін бағдарламалық құрылғы; көліктердің автоматты басқару агрегатында қолданылады.
Алгоритм, алгорифм (ағылшынша: algorіthm, algorіsmus - Әл-Хорезмидің атынан шыққан) - бастапқы берілген мәліметтермен бір мәнде анықталатын нәтиже алу үшін қай амалды (жұмысты) қандай ретпен орындау қажеттігін белгілейтін есептерді (мәселелерді) шешу (математикалық есеп-қисаптар орындау, техникалық объектілерді жобалау, ғылыми-зерттеу жұмысын жүргізу т.б.)




Академиялық сағаттарды сабақ түрлері бойынша бөлу




р/с

Тақырып атауы

Сабақ түрлері бойынша байланыс сағаттарының саны

СӨЖ







Дәрістер

Практикалық

Зертха-налық, студия-лық, жеке

Бар-лығы


соның ішінде СОӨЖ

1

1 тақырып. Кіріспе

1,5

-




10




2

2 тақырып. Автоматты құрылғылардың функционалды элементтері

3

0,5




1,0





3

3 тақырып. Өлшеуіш мүшелерді құрастыру принциптері

3

1,5


6

12,5





4

4 тақырып. Сызықтық өлшеуіш түрлендіргіштер

3

1,5


3

10





5

5 тақырып. Электрлік шамалар параметрлерін өлшеуіш аналогті түрлендіргіштері

3

1

-

10





6

6 тақырып. Елегіш элементтер

3

1

3

10




7

7 тақырып. Автоматты құрылғылардың сигналдарын күшейткіштер

3

1

3

10




8

8 тақырып. Дискретті әрекетті өлшеуіш түрлендіргіштер

3

1

-

10







Барлығы: 135 сағ. (3 кредит)

22,5

7,5

15

82,5



  1   2

  • Қазақстан Республикасының Білім және ғылым министрлігі
  • Релелік қорғаныс пен автоматиканың элементтік базасы П ән бағдарламасы (SYLLABUS)
  • 1. Оқу пәнінің төлқұжаты Пән атауы
  • 2. Оқытушылар туралы мәліметтер
  • 3. Нысан, мақсат және міндет Пән нысаны
  • Пәнді оқу міндеттері
  • 4. Білім, іскерлік, дағды мен құзыреттілікке қойылатын талаптар
  • 5. Пәнді оқудың тақырыптық
  • 2 тақырып. Автоматты құрылғылардың функционалды элементтері (3 сағат)
  • 3 тақырып. Өлшеуіш мүшелерді құрастыру принциптері (3 сағат)
  • 4 тақырып. Сызықтық өлшеуіш түрлендіргіштер (3 сағат)
  • 5 тақырып. Электрлік шамалар параметрлерін өлшеуіш аналогті түрлендіргіштері (3 сағат)
  • 6 тақырып. Елегіш элементтер. (3 сағат)
  • 7 тақырып. Автоматты құрылғылардың сигналдарын күшейткіштер (3 сағат)
  • 8 тақырып. Дискретті әрекетті өлшеуіш түрлендіргіштер. (3 сағат)
  • Академиялық сағаттарды сабақ түрлері бойынша бөлу
  • Практикалық Зертха-налық, студия-лық, жеке Бар-лығы соның ішінде СОӨЖ
  • Барлығы: 135 сағ. (3 кредит)

  • жүктеу 240.17 Kb.